Herdenkingsrede
Paula Haber en Abe Neumarkt
Goedemorgen allemaal,
Hartelijk dank voor uw aanwezigheid bij deze herdenkingsceremonie ter nagedachtenis aan mijn overgrootouders, Paula
Haber en Abe Neumarkt.
Paula en Abe kwamen hier na de Eerste Wereldoorlog, rond 1919, vanuit
Nederland. Ze waren geboren in Zabno en Tarnow, in het huidige Polen. Ze hadden een
zoon, Joseph, mijn lieve grootvader.
Ze woonden meer dan 20 jaar in Antwerpen, waar Abe in de diamantindustrie werkte.
Hun zoon Joseph vertrok rond 1934 naar een ver land. Zij kozen ervoor om hier te blijven, in
Antwerpen.
Paula en Abe waren 55 en 53 jaar oud toen ze in 1942 in Auschwitz werden vermoord. Ze
kwamen daar aan vanuit Mechelen, met de nummers 807 & 808 in transport nummer XII dat 1000
Joden naar hun dood leidde.
Ze hadden geen schijn van kans. Je moest jonger zijn, maar niet te jong, om
het geluk te hebben in leven te blijven voor dwangarbeid. Voor degenen die niet in die leeftijdscategorie pasten,
waren de gaskamers de enige beschikbare optie. Van die 1000 overleefden er slechts 28.
Mijn grootvader sprak bijna nooit over die tijd. Het enige wat hij zei was dat op een dag “de
brieven niet meer kwamen”, en dat zijn brieven nooit meer werden beantwoord.
Hij zei ook bij talrijke gelegenheden dat hij trots was op het feit dat hij Hitlers
plannen voor het Joodse volk serieus nam en ervoor koos om elders een nieuw leven te beginnen.
Toen de oorlog voorbij was, reisde hij naar België om hen te zoeken, maar keerde naar huis terug met
meer vragen dan antwoorden.
Ik spreek vandaag over Joseph omdat zijn besluit om te vertrekken ook de reden is dat ik hier nu kan staan
. Dankzij die beslissing kan ik zeggen dat Paula en Abe drie kleinkinderen,
negen achterkleinkinderen en drieëntwintig achter-achterkleinkinderen hadden. Ze hebben geen van ons ooit ontmoet,
maar ze leven voort in ons, en we zijn hier vandaag om nogmaals te zeggen: “Nooit meer”.
Vandaag herstellen we wat de nazi's probeerden uit te wissen. Die stenen plaatsen hun namen terug in
de wereld, hier, waar ze leefden.
Bedankt allemaal voor jullie aanwezigheid, en speciale dank aan Ayelet, Willem en aan alle anderen
die deze dag mogelijk hebben gemaakt.