Ja. Stolpersteine herdenken alle groepen die de nazi’s tussen 1933 en 1945 vervolgden. Daartoe behoren de slachtoffers van de ‘euthanasie’-moorden op zieke en gehandicapte mensen. Hun stenen worden op dezelfde manier gelegd als alle andere. Gunter Demnig, een Duitse kunstenaar, begon het project in 1992. Er liggen nu meer dan 100.000 Stolpersteine in ongeveer dertig Europese landen.
Wat er op de steen staat
Een Stolperstein is een betonblok van ongeveer 10 bij 10 bij 10 centimeter met een messing plaat bovenop. De tekst is met de hand, letter voor letter, in het messing gestempeld. De inscriptie begint meestal met “HIER WOONDE”. Daarna volgen de naam, het geboortejaar en wat er met de persoon is gebeurd. Veel mensen noemen de steen een struikelsteen.
Waar de steen ligt
Een steen ligt voor de laatste woning die de persoon vrij koos, voordat hij of zij moest verhuizen, ging onderduiken of werd gearresteerd. Soms ligt hij voor een werkplek of school. Elke steen is voor één persoon.
Wie vraagt een steen aan
Familieleden, bewoners, scholen, lokale stichtingen en historische verenigingen vragen een steen aan en betalen daarvoor. Vrijwilligers onderzoeken het leven van de persoon in archieven en zoeken naar familie. Ze vragen de gemeente om toestemming, omdat de stoep openbare grond is. De steen wordt gelegd bij een kleine plechtigheid, met het voorlezen van namen en vaak bloemen.
Stenen vinden op de kaart
Op de kaart zoekt u op naam, straat of plaats. Kies een adres om te zien wie daar wordt herdacht, met een foto als die beschikbaar is. Vanaf een adres kunt u ook een wandelroute langs stenen in de buurt maken, als rondje of één kant op. Stichting 18 September, een stichting in Eindhoven, beheert de database achter de kaart. Sinds 2019 houdt zij gegevens bij van Stolpersteine in Nederland en België, en inmiddels ook van stenen in andere landen.
Zoek op de kaart naar een naam, straat of plaats om stenen in uw omgeving te vinden.
Lees verder
Waarom staat op sommige Stolpersteine ‘overleefd’?
Sommige Stolpersteine zijn gelegd voor mensen die overleefden, bijvoorbeeld door vlucht of onderduik. Zo blijft het gezin compleet. Zo vindt u ze op de kaart.
Hoe poets je een Stolperstein? Stap voor stap.
Iedereen mag een Stolperstein poetsen, zonder toestemming. Gebruik messingpoets op een zachte doek, wrijf, laat drogen en poets na met een schone doek.
Wanneer poetst men Stolpersteine? Welke dagen en hoe vaak?
Iedereen mag een Stolperstein poetsen, zonder toestemming. Poets de steen minstens één keer per jaar. Veelgekozen dagen zijn 27 januari, 4 mei en 9 november.




