Op 4 mei is het Dodenherdenking in Nederland. Het is een gebruikelijke dag om Stolpersteine schoon te maken. Iedereen mag een steen poetsen, en daar is geen toestemming voor nodig.
Waarom de stenen donker worden
Messing verkleurt buiten. Het wordt eerst bruin en daarna donker. In drukke straten worden de stenen door voetgangers wel eens gepoetst, maar op andere plekken moeten ze worden schoongemaakt. Op een donkere steen zijn de letters minder goed te lezen. Een steen ligt voor de laatste zelfgekozen woning, dus vaak vlak voor de voordeur. Juist daar is onderhoud zichtbaar.
Hoe u een steen schoonmaakt
- Gebruik een messing- of koperpoets, bijvoorbeeld Brasso, op een zachte doek. Breng de poets niet direct op de steen aan.
- Wrijf de steen in, laat de poets ongeveer een minuut drogen en poets daarna na met een schone doek.
- Een oude tandenborstel helpt bij de letters.
- Spoel het restant weg of veeg het af met water.
- Bij zwaar vuil eerst een allesreiniger en een schuursponsje gebruiken. Voor kalkaanslag helpt azijn.
- Gebruik geen staalwol, geen draadborstel en geen sterke zuren. Die krassen het messing.
Omdat de stenen gelijk met de stoep liggen, knielt of buigt u meestal om ze te poetsen. Een knielkussen maakt het werk prettiger.
Hoe vaak schoonmaken
Stenen moeten minstens één keer per jaar worden schoongemaakt, en vaker als dat kan. Naast 4 mei zijn ook 27 januari, de Internationale Herdenkingsdag voor de Holocaust, en 9 november gebruikelijke dagen. Ook 9 november, de verjaardag van de novemberpogroms van 1938, wordt in Duitsland veel gebruikt om stenen te poetsen.
Als een steen beschadigd is
Als een steen beschadigd is, gestolen of tijdens wegwerkzaamheden verwijderd, meld dat dan bij de plaatselijke Stolpersteine-groep of bij de gemeente. Zo kan de steen worden teruggeplaatst of vervangen.
Iedereen mag een Stolperstein schoonmaken, ook als de steen niet voor de eigen deur ligt. Er is geen vergunning of aanvraag nodig. Het materiaal is eenvoudig: een zachte doek, poets en een oude tandenborstel. Schoonmaken houdt de letters leesbaar voor wie langsloopt en bukt. Meer over schoonmaken vindt u op de pagina poetsen.
Vind de steen bij uw eigen adres op de kaart.
Lees verder
Stolpersteine op 27 januari: stenen schoonmaken en namen lezen
Op 27 januari maken veel mensen Stolpersteine schoon en lezen ze de namen op de stenen. Hier leest u hoe u een steen schoonmaakt en wat er op staat.
Hoe vraagt of sponsort u een Stolperstein voor iemand?
Struikelstenen worden aangevraagd en betaald door particulieren en lokale groepen. De gemeente geeft toestemming. Kosten verschillen per organisatie.
Wie beslist of er een Stolperstein komt te liggen?
Particulieren en lokale groepen nemen het initiatief. Vrijwilligers zoeken naar familie, en de gemeente geeft toestemming omdat het trottoir openbare grond is.
