Jak badać losy osoby upamiętnionej na Stolperstein?

Należy zacząć od nazwiska, roku urodzenia i adresu podanych na kamieniu, i wyszukać je w archiwach wymienionych na tej stronie. Te archiwa służą do badania losów danej osoby. Jeśli znajdzie się coś nowego, można to przesłać fundacji Stichting 18 September, na adres [email protected].

Gdzie szukać

Pełna lista znajduje się na stronie z linkami. Nie każde archiwum ma informacje o każdej osobie, dlatego warto sprawdzić więcej niż jedno. Do badania losów danej osoby służą następujące archiwa:

• Joods Monument
• Oorlogsgravenstichting
• Netwerk Oorlogsbronnen
• Arolsen Archives
• Yad Vashem
• Kazerne Dossin
• stolpersteine.eu, strona samego Guntera Demniga

Jak szukać

Należy użyć nazwiska w brzmieniu, w jakim występuje na kamieniu. Tekst podaje także datę i miejsce aresztowania lub deportacji oraz miejsce i datę śmierci, co ułatwia wyszukiwanie. Wyszukuje się według nazwiska i roku urodzenia, a także według adresu kamienia. Jeśli to nie daje wyniku, warto spróbować innej pisowni nazwiska. Lokalni wolontariusze często prowadzili badania przed wmurowaniem kamienia, więc lokalna grupa może wiedzieć więcej. Na mapie widać, kogo upamiętnia dany adres, a czasem także zdjęcie tej osoby. Warto zapisywać, skąd pochodzi każda informacja, np. nazwę archiwum i numer strony, aby można było przesłać także źródło. Pomocne bywa też wiedzieć, kto zamówił kamień. Są to często krewni, mieszkańcy lub szkoły. Niektóre kamienie wmurowuje się dla osób, które przeżyły, np. dzięki ucieczce lub ukrywaniu się, więc badania mogą dotyczyć także osób, które przetrwały wojnę.

Co przesłać fundacji

Jeśli ktoś wie więcej o danej osobie, np. ma zdjęcie, historię lub sprostowanie, może je przesłać fundacji z Eindhoven na adres [email protected]. Należy podać adres kamienia, aby fundacja mogła dopasować informację do właściwej osoby. Fundacja prowadzi wraz z lokalnymi organizacjami bazę danych Stolpersteine w Holandii i Belgii, a obecnie także kamieni w innych krajach. Sprostowanie lub uzupełnienie pomaga tej bazie. Warto podać źródło, aby fundacja mogła sprawdzić, co jest poprawne.

Aby znaleźć kamień i osobę, którą upamiętnia, należy wyszukać nazwisko lub ulicę na mapie.